تبلیغات
پنجره ی چهارمی ها - کمک درسی فارسی چهارم ابتدایی

قالب وبلاگ

قالب وبلاگ


پنجره ی چهارمی ها
 
برای یاد گیری دانش تلاش نیاز است

محل درج آگهی و تبلیغات
 

درس اول
به نام خداوند بخشنده مهربان (شعر از: نظامی)


1– ای خداوندی که نام تو بهترین کلام برای آغاز هر چیز است. بدون آوردن نام تو بر زبان هیچ گاه نامه ای را نخواهم گشود.
2– ای آنکه یاد تو همدم و آرامش بخش روح و جان من است و جز تو، هیچ نام دیگری بر زبان من نیست.
3– هم قصه ای را می دانی که هنوز معلوم نشده (ننوشته شده) و هم موضوع نامه ای را که هنوز نوشته نشده می دانی.
4– مرا از نادانی خود رهایی و نجات بده و با نور خداشناسی مرا آشنا کن.

به این نکته توجه کنید:
در معنی موارد در هنگام گفتگو و یا در یک نوشته، کلمه ها به صورت خلاصه به کار می روند، توجه کنید:
آشناییم ده -->آشناییم بده
رهاییم ده --> رهاییم بده
ده -->بده
هم قصه نانموده دانی -->هم قصه نانموده می دانی
هم نامه نوشته خوانی--> هم نامه نانوشته می خوانی
دانی --> می دانی
خوانی --> می خوانی

کار در کلاس:
1– «ای یاد تو مونس روانم» یعنی چه؟
یعنی: ای خداوندی که یاد تو همدم و آرامش بخش روح و جان من است. (یاد تو روح و جان مرا آرامش می بخشد.)

2– به جدول زیر توجه کنید، خواندن و نوشتن کلمات زیر را یاد بگیرید:

کلمه

خواندن

نوشتن

رهاییم

ر/ ها / یی / یم

رهاییم

آشناییم

آش / نا / یی / یم

آشناییم

سرآغاز

س / را / آغاز

سرآغاز

پرسش:
1– چرا این درس در اول کتاب گذاشته شده است؟
چون این شعر با نام و یاد خدا که سرآغاز هر کاری است شروع شده است.

2– مقصود از بیت سوم این شعر چیست؟
یعنی خداوند از همه چیزهای پنهان آگاه است. حتی از مطالب درون پاکت نامه و همچنین از مطالبی که در فکر ماست و ما قصد داریم آنها را بنویسیم.

3– شاعر در بیت آخر از خدا چه خواسته است؟
خواسته که او را از جهل و نادانی برهاند و با نور خداشناسی و معرفت آشنا کند.

4– آیا فقط با خواستن از خدا می توانیم از نادانی خود رهایی یابیم؟
خیر، حتماً باید خودمان نیز تلاش کنیم تا خداوند نیز ما را یاری رساند.

5– این شعر از کیست؟
نظامی

تمرین املا – درس اول
1– برای هر یک از کلمه های زیر دو کلمه هم خانواده بنویسید:
نور --> نورانی. منیر
نام--> نامها، نامی
آشنا --> آشنایی، آشنایان
نویسنده --> نویسندگی، نویسندگان

2– یک کلمه هم معنی با هر یک از کلمه های زیر بنویسید:
آغاز -->شروع
خدا --> الله
قصه --> داستان
رهایی--> نجات
نور --> روشنایی

3– در مقابل کلمات زیر، کلمات مخالف آنها را بنویسید:
بهترین --> بدترین
ظلمت --> روشنایی
آغاز --> پایان
پایان --> آغاز
عادل --> ستمگر

تمرین انشا:
1– معنی شعر را به زبان ساده بنویسید:
الف)–خداوندا نام تو بهترین نام برای شروع هر کاری است و من بدون آوردن نام تو، حتی پاکت نامه را باز نمی کنم.
ب)–ای خداوند که یاد تو همیشه همدم روح و جان من است و غیر از نامه تو هیچ نامی بر زبان من جاری نمی شود.
پ)–هم قصه های گفته نشده و نوشته نشده را می دانی و هم از نامه های نوشته نشده آگاهی داری.
ت)–مرا از جهل و نادانی نجات بده و با نور خودت (خداشناسی) آشنا کن.

2– هر دسته از کلمه های زیر را مرتب کرده و جمله بسازید:
هر کاری/ در/ یاد خدا/ موفقیت/ از/ می خواهیم/ با/ او
در هر کاری با یاد خدا، از او موفقیت می خواهیم.
خدا/ نام/ بهترین/ شروع/ سخن/ کلمه/ برای/ هر/ است
نام خدا برای شروع هر سخن بهترین کلمه است.
است/ ایران/نظامی/ بزرگ/ شاعران/از/ یکی
نظامی یکی از شاعران بزرگ ایران است.

3– با هر یک این کلمه ها یک جمله بسازید:
سرآغاز: سرآغاز هر کاری با نام زیبای خداست.
قصه: مادر بزرگ من هر شب برایم قصه می گوید.
کی: مادر پرسید: زهرا کی از مدرسه آمد؟
رهایی: خدایا ما را از ظلم و جهل رهایی بخش.
جز: هیچ نامی جز نام تو شایسته شروع سخن نیست.
آشنایی : خداوندا، دلم را با نور خداشناسی آشنایی ده.

درس دوم

به این نکته توجه کنید:
اگر بعد از مطلبی سه نقطه می گذاریم، می خواهیم نشان دهیم که آن مطلب ناتمام است و دنباله آن نوشته نشده است.
مانند: اوه، خدایا، کاش می دانستم … »
اگر بخواهیم مطلبی را از کسی نقل قول کنیم باید آن را داخل این علامت « » که نام آن گیومه است بگذاریم؛ مانند: پروین درباره صداهای که می شنید چنین نوشت: «صدای جیرجیرکها از میان درختان شنیده می شود.»

کار در کلاس:
1– چگونه باید از چشم و گوشهای خود مواظبت کنیم؟
باید در نور مناسب مطالعه کنیم. در مقابل نور آفتاب به خورشید نگاه نکنیم. دستهای آلوده را به چشمهای خود نمالیم. از چشمهای خود در مقابل اجسام نوک تیز محافظت کنیم. چیزهای نوک تیز را در گوشهای خود فرو نکنیم. مواظب باشیم تا در هنگام حمام، آب وارد گوشهایمان نشود. از شنیدن صداهای بلند و ناهنجار خودداری کنیم.

پرسش:
1– آموزگار به دانش آموزان چه گفته بود؟
آموزگار خواسته بود که منظره ای را که در خانه یا دبستان یا جای دیگر می بینند توصیف کنند.

2– پروین چه منظره ای را برای نوشتن انتخاب کرده بود؟
منظره یک باغ را انتخاب کرده بود.

3– پروین انشای خود را چگونه نوشت؟
او سعی کرد چیزی از مناظر باغ از نظرش دور نماند و سعی کرد هر چه می بیند یا می شنود را یادداشت کند. در پایان نوشته اش را چند بار به دقت خواند. بعضی از جمله ها را پس و پیش کرد. در آخر هم نوشته خود را پاکنویس کرد.

4– چرا باید چشم بینا و گوش شنوا داشته باشیم؟
تا هر چیزی را به دقت نگاه کنیم و آنچه را می بینیم یا می شنویم و می خوانیم به خاطر بسپاریم و در مواقعی که لازم است از آنها استفاده کنیم.

5– از قول یکی از نویسندگان چه مطلبی در این درس نقل شده است؟
نقل شده است: « برای نوشتن به دقت به چیزها بنگرید و هر چه به چشمتان می آید بی کم و بیش توصیف کنید. وضع اتاق را چنان شرح دهید که خواننده بتواند آن را به همان صورت که شما دیده اید، پیش چشم بیاورد.»

تمرین املا :
1– سه ترکیب بنویسید که در آنها کلمه «خواست» به کار رفته باشد:
خواسته بود، خواستم، می خواست برود.

2– کلمه های زیر را با «ها» جمع ببندید و بنویسید:
سرزمین --> سرزمین ها
خستگی--> خستگی ها
چشم --> چشم ها
سوراخ --> سوراخ ها

تمرین انشا:
1– جمله های زیر را مرتب کرده و یک داستان بسازید:
گنجشک توی دلش گفت: به به، چه غذای لذیذی!
ولی ناگهان باران تندی شروع به باریدن کرد.
پروانه زیبایی در باغ دور گلی می چرخید.
گنجشک و پروانه از ترس خیش شدن، هر دو به زیر درختی پناه بردند.
در همین هنگام گنجشکی او را دید.
آن دو درباره باران و خیس شدن با هم صحبت کردند و دوست شدند.
جواب :
الف)- پروانه زیبایی در باغ دور گلی می چرخید.
ب)- در همین هنگام گنجشکی او را دید.
پ)- گنجشک توی دلش گفت: به به، چه غذای لذیذی!
ت)- ولی ناگهان باران تندی شروع به باریدن کرد.
ث)- گنجشک و پروانه از ترس خیش شدن، هر دو به زیر درختی پناه بردند.
ج)- آن دو درباره باران و خیس شدن با هم صحبت کردند و دوست شدند.

2– دو جمله درباره تغییر رنگ برگ درختان در پاییز بنویسید:
الف)– رنگ سبز برگ درختان در پاییز تغییر می کند.
ب)– برگ درختان به رنگ نارنجی، زرد و قهوه ای می شود.

3– بنویسید که اگر بخواهیم چیزی را توصیف کنیم چه کارهایی باید کرد؟
باید کنجکاو باشیم. چشم بینا و گوش شنوا داشته باشیم. هر چیزی را به دقت نگاه کنیم و آنچه را می بینیم، می شنویم و یا می خوانیم به خاطر بسپاریم تا در مواقع ضروری از آنها استفاده کنیم.

درس سوم
پسر فداکار


به این نکته توجه کنید:
در فارسی سخنان معروفی وجود دارد که به آنها «مُثُل» می گویند. در فارسی مثل های بسیاری هست و این مثلها در مواقع خاصی به کار می رود؛ مانند: اندک اندک خیلی شود و قطره قطره سیلی. این مثل زمانی به کار می رود که ما بخواهیم ارزش پس انداز و یا تهیه چیزهای کوچک مانند کتاب را بدانیم و در نظر داشته باشیم که با همین پس اندازهای کوچک می توانیم در آینده نیازهای خود را برآورده سازیم و یا در مورد کتاب، یک کتابخانه پر کتاب داشته باشیم.
اگر این مثل ها را بیاموریم و در نوشته ها و یا گفته های خود به کار ببریم نوشته ها و گفته های ما بسیار شیرین تر می شود.

کار در کلاس:
1– این عبارتها را به دقت بخوانید و تعیین کنید کدامیک از آنها مثل است. آنها را حفظ کنید:
قطره قطره جمع گردد وانگهی دریا شود --> مَثَل
آفتاب نزدیک به غروب بود که پترس از ده بر می گشت.
عاقبت جوینده یابنده بود --> مَثَل
من امروز زودتر از روزهای پیش به مدرسه رفتم.
هر که بامش بیشتر برفش بیشتر --> مَثَل

2– مخالف کلمه های زیر را بنویسید:
شجاع --> ترسو
پست تر --> بلندتر
دراز --> کوتاه
ساخته اند --> نساخته اند
می شد --> نمی شد
صبح --> شب

پرسش:
1– برای اینکه در کشور هلند، آب زمین های پست تر از دریا را فرا نگیرد، چه کرده اند؟
در کنار دریاها سدهایی پهن و دراز ساخته اند تا آب دریا زمین های پست را فرا نگیرد.

2– چرا پدر پترس هر روز به سرکشی سد می رفت؟
پدر پترس برای اطمینان از سلامت سد و دیواره آن، وظیفه داشت هر روز به سرکشی سد برود تا در صورت خرابی، به موقع دیواره را درست کند.

3- چرا پدر و مادر پترس از برنگشتن او به خانه نگران نبودند؟
چون گمان می کردند پسرشان شب را در دهکده مانده است.

4– پترس چه فداکاری کرده بود؟
پترس با فرو بردن انگشت خود در سوراخ سد، از خرابی بیشتر دیواره جلوگیری کرده بود و با وجود سرما و تاریکی، مردم شهر را از ویرانی شهر نجات داده بود.

5– به نظر شما اگر پترس این فداکاری را نکرده بود، چه می شد؟
ممکن بود در اثر قطره قطره چکیدن آب، دیواره سد خراب شود و آب همه جا را فرا گیرد و شهر و مردم را نابود کند.

تمرین املا:
1– به کلمه های زیر «تر» اضافه کنید و بنویسید:
نزدیک --> نزدیکتر
سست --> سست تر
تاریک --> تاریکتر
سخت --> سخت تر
سفت --> سفت تر
طولانی --> طولانی تر
آشکار --> آشکارتر
واضح --> واضحتر
گران --> گرانتر
سنگین --> سنگین تر

2– پنج کلمه بنویسید که آخر آنها مثل کلمه «موّقتاً» خوانده و نوشته شوند:
اصلاً، حتماً، ثانیاً، اولاً، یقیناً

3– جدولی به شکل جدول زیر بکشید و آن را کامل کنید:

کار

فداکار

درستکار

خطا کار

ناک

خطرناک

وحشتناک

غمناک

ورزش

ورزشکار

ورزشگاه

ورزشکاران


تمرین انشا:
1– معنی مثلهای زیر را بنویسید:
اندک اندک خیلی شود و قطره قطره سیلی: هر چیز زیاد در ابتدا کم کم جمع شده تا به مرحله فراوانی و انبوهی رسیده است.
عاقبت جوینده یابنده بود: هر کس به دنبال چیزی باشد، با سعی و تلاش عاقبت به آن خواهد رسید.

2– در سه سطر بنویسید که نظر شما درباره کار پترس چیست؟
پترس پسر فدارکاری بود که با تحمل و رنج و عذاب و تحمل بی خوابی و سرمای شدید، از بزرگ شدن سوراخ سد و در نتیجه سیل ویران کننده آب دریا، جلوگیری کرده بود و باعث نجات جان اعضای خانواده خود و همشهریانش شده بود.

درس چهارم
نوجوان بسیجی


به این نکته توجه کنید:
اگر بگویید «ما ایران را دوست می داریم» معنی کاملی از آن می فهمیم. وقتی بگویید «آمدم» با اینکه یک کلمه است، باز هم از آن معنی کاملی می فهمیم. «ما ایران را دوست می داریم» و «آمدم» هر کدام به تنهایی یک جمله هستند. ولی اگر بگویید «ما ایران را» یا اگر بگویید «علی کتاب» از آنها معنی کاملی نمی فهمیم و جمله نیستند.
جمله ، یک یا چند کلمه است که معنی کاملی را برساند.

کار در کلاس:
1– پنج کلمه بگویید که در آنها کلمه «شهر» به کار رفته باشد.
مانند: خرمشهر
خونین شهر، بهشهر، ماهشهر، زیباشهر، نوشهر

نوشته های زیر را بخوانید:
الف: بگویید کدام یک جمله کامل هستند.
ب: آنهایی را که جمله کامل نیستند کامل کنید.
ج: بگویید چگونه می توانیم جمله کامل را تشخیص دهید.
پرندگان در آسمان پرواز --> جمله ناقص --> پرندگان در آسمان پرواز می کنند.
دانش آموزان در حیاط دبستان بازی می کنند. -->جمله کامل
حسین فهمیده اهل خرمشهر --> جمله ناقص --> حسین فهمیده اهل خرمشهر نیست.
مقررات راهنمایی برای جلوگیری از خطر و بی نظمی است. --> جمله کامل
باران آمد . --> جمله کامل
ریختم. --> جمله کامل

پرسش:
1– حسین فهمیده می خواست از چه چیزهایی دفاع کند؟
او تصمیم گرفته بود که از انقلاب اسلامی دفاع کند و دشمن را از خاک میهن برون راند.

2– چرا حسین فهمیده برای رفتن به جبهه می بایست نظر فرماندهان را جلب کند؟
چون کم سن و سال بود و فرماندهان با حضورش در جبهه موافق نبودند.

3– امام خمینی درباره حسین فهمیده چه فرمود؟
فرمود: «رهبر ما آن طفل سیزده ساله ای است که نارنجک به خود می بندد و به زیر تانک می رود.»

4– به نظر شما چرا تانک دشمن تکان سختی خورد و آتش گرفت؟
با انفجار نارنجکی که حسین فهمیده به خود بسته بود، تانک دشمن تکان سختی خورد و آتش گرفت.

5– چرا دانش آموزان مدارس جمهوری اسلامی ایران به «حسین فهمیده» افتخار می کنند؟
چون او یک دانش آموز بسیجی کوچک بود که حماسه ای بزرگ آفرید.

تمرین املا :
1– از درس هایی که خوانده اید کلمه هایی که در آنها (ص) به کار رفته باشد پیدا کرده و بنویسید. کلمه هایی را بنویسید که از نظر شما مهم هستند:
توصیف – صورت - فاصله – صبح – خلاصه – تشخیص – صاحب – فاصله اش – صدا– وصف

2– به اول کلمه های زیر (بِ) اضافه کنید و بنویسید:
بندد --> ببندد
گوید --> بگوید
خورد --> بخورد
گیرد --> بگیرد
جنگد --> بجنگد
راند --> براند
تواند -->بتواند
نماید--> بنماید
زند --> بزند

3– به اول کلمه های زیر یک (نَ) اضافه کنید و بنویسید:
ترسید --> نترسید
خورند--> نخورند
روید --> نروید
دهند --> ندهند
کنید --> نکنید
می گذرم --> نمی گذرم
می آوری --> نمی آوری
می نویسم--> نمی نویسم
می گویی --> نمی گویی

تمرین انشا:
1– جمله های زیر را کامل کنید و در پایان آنها یکی از نشانه های ( . ! ؟ ) را بگذارید:
پروین انشای خود را نوشت.
چه وقت صدای جیرجیرکها به گوش می رسد؟
اکنون دیگر حسین فهمیده در میان ما نیست!
وای بر حال شما اگر به حرف من گوش نکنید!

 انرژی چیست ؟

 

بدون انرژی هیچ چیز در دنیا به وجود نمی آید. انرژی را نمی توانیم ببینیم, اما اثر آن را روی چیزها مشاهده می کنیم. به واسطه انرژی است که اتومبیل حرکت می کند هواپیما پرواز می کند لامپ روشن می شود و ...
در زیر با چند مثال از انواع مختلف انرژی آشنا می شویم.
بخاری = انرژی گرمایی
دوچرخه = انرژی حرکتی
طبل = انرژی صوتی
غذا = انرژی شیمیایی
قطار = انرژی الکتریکی ( برق )
چراغ قوه = انرژی نورانی

 

چرا در هنگام به هم زدن لیوان پر از شیر کاکائو داغ، قاشق گرم می شود؟

گرما از یک جسم به جسم دیگر منتقل می شود. قاشق چون با شیر کاکائو داغ در تماس است, گرم می شود.
اجسامی که گرما را به خوبی منتقل می کنند. هادی نام دارند. فلزها, هادی های خوبی هستند.
بدن انسان در هر لحظه گرما از دست می دهد. بعضی از آژیرهای خطر, گرمای بدن دزدان را تشخیص می دهند و بلافاصله به صدا در می آیند.

چرا خورشید ما را گرم می کند؟

خورشید, هم روشنایی دارد و هم گرما تولید می کند. این گرما به صورت پرتوهایی از فضا عبور می کند و به ما می رسد. در یک روز تابستانی, آفتابی, می توانیم گرمای خورشید را به خوبی روی بدن خود احساس کنیم.
در یک اتاق سرد اگر با پای برهنه روی موازیک راه برویم. سرما را در پاهای خود احساس می کنیم. اما اگر با پای برهنه روی موکت راه برویم سرما را احساس نمی کنیم. موزایک یک جسم هادی است و سرما را منتقل می کند. اما موکت عایق است و مانع از عبور سرما می شود.

کایت چگونه پرواز می کند؟

برخی قسمت های زمین گرمای خورشید را به خوبی جذب می کنند. وقتی گرما در این قسمت ها به اندازه کافی ذخیره شد, هوای بالای آن ها هم گرم می شود. هوای گرم بالا می رود و جریان های گرمایی به وجود می آورد. کایت ها با استفاده از این جریان هوا بالا می روند.

چرا غواص ها سرمای زیر آب را احساس نمی کنند؟

گاهی نگه داشتن گرما مشکل است. غواص ها, لباس هایی از جنس کائوچو به تن می کنند تا بدن خود را در زیر آب گرم نگه دارند. کائوچو با ایجاد مانع در مقابل آب سرد, از هدر رفتن گرمای بدن جلوگیری می کند.
جلیقه های کرکی, از بدن ما در برابر سرما محافظت می کنند. هوایی که بین پرزهای جلیقه محبوس است یک عایق حفاظتی خوب است.
در زیر پوست فک ها یک لایه ضخیم چربی قرار دارد. این چربی, عایق خوبی برای حفظ بدن آنها در برابر آب یخ زده است.
همواره بین بدن غواص ها و لباس نازک مخصوص غواصی, یک لایه نازک از آب تشکیل می شود. این لایه آب با گرمای بدن غواص گرم می شود و در واقع عایقی بین آب سرد و لباس غواص است.
سفینه های فضایی باید در برابر گرما محافظت شوند. به این علت روکش این سفینه ها از نوعی عایق ساخته می شود.
دستگیره قابلمه ها و ماهیتابه ها از مواد عایق پوشانده می شوند. چون بدون این مواد, دست های ما حتما می سوزند.

چرا فضانوردان احساس گرما نمی کنند؟


 

در خارج از جو زمین, پرتوهای نور خورشید بسیار قوی هستند و گرمای زیادی دارند. فضانوردان در زیر لباس فضانوردی خود, پوششی به تن می کنند که از لابه لای آن, لوله های بسیار ظریفی می گذرد. در این لوله ها آب جریان دارد و دمای بدن آنها را در بهترین وضعیت حفظ می کند.

چرا بعد از حمام کردن, احساس سرما می کنیم؟

بدن ما در هر لحظه گرما از دست می دهد. وقتی بدن ما خیس باشد, گرمای بیش تری از دست می دهیم, چون آبی که روی بدن قرار دارد, تبخیر می شود. این تبخیر, انرژِی زیادی را صرف می کند.
وقتی موهایمان را با خشک کن برقی خشک می کنیم, در واقع آبی را که روی موهایمان قرار دارد. گرم می کنیم تا بخار شود.

چرا روی آینه حمام, بخار می نشیند؟

 

پس از حمام کردن, هوای داخل حمام بسیار گرم و پر از بخار آب می شود. وقتی که بخار آب با سطح سردی مثل آینه برخورد می کند, سرد می شود و به صورت قطره های بسیار ریز روی اینه می نشیند. به این نوع تبدیل یعنی تبدیل بخار به مایع, تقطیر می گویند.
پس از یک شب خنک, قطره های شبنم را روی تارهای عنکبوت ها یا علف ها می بینیم. در واقع هنگام شب. هوا به حدی خنک بوده که بخار آب موجود درهوا متراکم و به قطره های آب تبدیل شده است.
عمل تقطیر, کار دندانپزشکان را مشکل می کند زیرا نفس ما باعث می شود که روی آینه دندانپزشک بخار بنشیند و او نتواند دندان های ما را به خوبی ببیند.

 


صوت چیست ؟

 

صوت یکی از انواع انرژی است. وقتی حرکات بسیار سریع هوا, یعنی ارتعاش ها به گوش ما می رسند, صدا را می شنویم.
وقتی دو سنج را به هم می زنید. آنها را به لرزه در می آورید و صوت ایجاد می کنید.
با این آزمایش می توانید ارتعاش صوت را ببینید : به یک نخ. یک تکه کاغذ کوچک وصل کنید. سپس آن را جلو یک بلندگو قرار دهید. حالا صدای موسیقی را زیاد کنید. می بینید که تکه کاغذ چه طور تکان می خورد.
صدای بعضی از خواننده ها آن قدر بلند است که حتی می تواند یک لیوان را بشکند.
صوت در خلاء منتشر نمی شود. به همین علت فضانوردان برای صحبت با یکدیگر, از امواج رادیویی استفاده می کنند.

چرا شیپور زن ها در هنگام نواختن شیپور, لپ هایشان را پر از هوا می کنند؟

وقتی لپ هایمان را پر از هوا می کنیم, در واقع هوا را در آن حبس می کنیم و بعد از بین لب ها بیرون می دهیم تا به لرزش در آیند. این ارتعاش با لرزش لب ها هوای داخل شیپور را به ارتعاش در می آورد و تقویت می شود. به این ترتیب, صوت به صورت نت های موسیقی از راه لوله شیپور خارج می شود.
صوت با سرعت 340 متر در ثانیه در هوا حرکت می کند. این مسافت چهار برابر طول زمین فوتبال است.

آیا صوت می تواند از آب عبور کند؟

بله در آب صوت, چهار برابر سریع تر جابه جا می شود تا در هوا. به همین علت است که بالن ها صدای یکدیگر را از فاصله بیش از صد کیلومتری هم می شنوند.

 

سایه چیست ؟

 

نور در خط مستقیم, به شکل پرتو ( یا شعاع نوری ) جابه جا می شود. وقتی این پرتوها با مانعی روبه رو می شوند, نمی توانند از آن عبور کنند و متوقف می شوند. در نتیجه, سایه ای پشت آن مانع تشکیل می شود.
نور نمی تواند از بعضی اجسام مثل دیوار, مبل و بدن انسان عبور کند. این ها اجسام تار یا غیره شفاف نام دارند.
نور, یکی از شکل های انرژی است. گیاهان از این انرژی به عنوان غذا در برگ های خود استفاده می کنند. گل آفتاب گردان در طول روز, روبه خورشید می چرخد تا همیشه در مقابل آفتاب باشد.


 

آیا می دانید که از سایه می توان برای دانستن وقت و ساعت استفاده کرد؟

از یک قرقره مدادی عبور دهید و آن را در مقابل آفتاب بگذارید. در هر ساعت, در برابر سایه مداد یک خط روی کاغذ بکشید. به این ترتیب, یک ساعت آفتابی خواهید داشت.

چرا می توانیم اشیاء را از آن سوی شیشه ببینیم؟

 

اشیاء از پشت شیشه دیده می شوند, چون شیشه جسمی شفاف است, یعنی پرتوهای نور خورشید از آن عبور می کنند. روشنایی نور خورشید از شیشه ها عبور می کند و وارد خانه ها می شود. به این ترتیب ما می توانیم آنچه را بیرون اتفاق می افتد, ببینیم !
معمولا شیشه پنجره حمام یا استخرها تار و کدر است. این شیشه ها نور را از خود عبور می دهند. ولی ما نمی توانیم بیرون را ببینیم.

آیا نور منعکس می شود؟

وقتی پرتوهای نور خورشید نمی توانند از جسمی عبور کنند, بر می گردند یا به اصطلاح منعکس می شوند, مثل توپی که روی زمین می خورد و بر می گردد. ما اجسام را می بینیم چون نور روی آنها باز می تابد و به چشم های ما منعکس می شود.
ما می توانیم عکس خود را در آب ببینیم, چون آب نور را به طرف چشم های ما می فرستد.
افرادی که در زیر دریایی ها هستند. سطح آب را به وسیله دوربین هایی می بینند. آینه هایی که در این دوربین ها کار گذاشته می شوند. نور را به طرف چشم های ما منعکس می کنند.
ماه نور خورشید را منعکس می کند و خودش به تنهایی نوری ندارد.
یک ماهی در زیر آب بزرگ تر از اندازه واقعی اش به نظر می رسد. در واقع او در آن جایی که تصور می کنیم. قرار نگرفته است و به همین دلیل در هنگام ماهیگیری دچار مشکل می شویم.
سوراخی در یک مقوا ایجاد کنید. آن را با یک چسب نواری شفاف بپوشانید. به آرامی یک قطره آب روی سوراخ قرار دهید. سعی کنید از آن سوراخ به جسم کوچکی, برای مثال یک کفش دوزک نگاه کنید. اندازه کفش دوزک از اندازه معمول آن بزرگتر به نظر می رسد. قطره آب در این جا نقش یک ذره بین را دارد.

 


 

چرا وقتی پاهای خود را در آب فرو می بریم, کوتاه تر به نظر می رسند؟

پرتوهای نور خورشید در آب کندتر جابه جا می شوند تا در هوا و دید ما نیز در این دو محیط متفاوت است, به همین دلیل وقتی پاهایمان را در آب قرار می دهیم, کوتاه تر و چاق تر به نظر می رسند.

رنگین کمان چگونه تشکیل می شود؟

نور خورشید به نظر سفید رنگ می آید, در صورتی که از رنگ های بسیاری تشکیل شده است وقتی باران می بارد و همزمان هوا آفتابی می شود, نور از میان قطره های باران عبور می کند و به چند رنگ تجزیه می شود. این رنگ ها همواره طبق نظم خاصی ( از قرمز تا بنفش ) قرار می گیرند که رنگین کماژن نام دارد.

چگونه می توانید یک رنگین کمان کوچک بسازید؟

آینه ای را درون یک ظرف آب قرار دهید. در مقابل آن, یک مقوای سفید بگذارید. اکنون نور شدیدی را به آینه بتابانید. به این ترتیب رنگ های رنگین کمان را روی مقوا خواهید دید.
برای دیدن رنگین کمان لازم نیست که منتظر باران باشید. اگر در یک روز آفتابی باغچه خانه را آب بدهید. می توانید رنگین کمان را ببینید.

چرا گیاهان سبز هستند؟

 

فقط چیزهایی دیده می شوند که نور را منعکس می کنند. البته همه اجسام تمام رنگ ها را منعکس نمی کنند, زیرا بعضی از رنگ ها را جذب می کنند. گیاهان سبز رنگند, چون تمام رنگ ها به جز رنگ سبز را جذب می کنند.
رنگ های زنده بعضی از جانوران مثل زنگ خطر هستند. برای مثال خط های زرد و سیاه روی بدن زنبورها, به ما درباره نیش زنبور هشدار می دهند.
بسیاری از جانوران به دیدن رنگ ها نیازی ندارند, چون بیش تر به حس شنوایی و بویایی خود متکی هستند.

آیا گربه ها رنگ ها را تشخیص می دهند؟

بله اما نه همه رنگ ها را, گربه ها در شب فعالیت زیادی دارند. دیدن رنگ های روشن برای آنها مثل ما انسان ها چندان فایده ای ندارد.

هوا از چه چیزهایی تشکیل شده است؟

 

هوا مخلوطی از گازهای گوناگون است, یعنی گازهای ازت, اکسیژن, کربن, دی اکسید و بخار آب. در هوا نمک, گرد و غبار و متاسفانه آلودگی های مختلف هم وجود دارد. هوا بو ندارد و دیده هم نمی شود, فقط هنگامی که باد می وزد, ما آن را احساس می کنیم.
وقتی شمع های روی کیک تولدمان را فوت می کنیم. در واقع هوا را جابه جا می کنیم.
هوا وزن دارد. برای مثال هوای موجود در یک اتاق متوسط, برابر با 70 جعبه کنسرو وزن دارد.

چرا در نوشابه ها, حباب دیده می شود؟

حباب هایی که در نوشابه ها می بینیم, از کربن دی اکسید ساخته شده اند. این گاز تحت فشار وارد بطری ها و با مایع داخل بطری مخلوط می شود. وقتی در بطری را باز می کنیم, این گاز از بطری خارج می شود, چون دیگر تحت فشار نیست.

خودتان حباب بسازید!

یک قاشق جوش شیرین روی مقداری سرکه یا آب لیمو در یک لیوان پر از آب بریزید. این مخلوط گازدار می شود و حباب هایی در آن خواهید دید.

چرا شیرینی ها پف می کنند؟

وقتی مایه شیرینی یا کیک را در فر قرار می دهیم خمیر گرم می شود و حباب های کربن دی اکسید از آن بیرون می آید. این گاز باعث افزایش حجم شیرینی می شود.
شیرینی هایی که بیش تر پف می کنند. راحت تر هضم می شوند.

چرا دوچرخه ها, چرخ دارند؟

 

با چرخیدن چرخ های دوچرخه روی زمین, دوچرخه به حرکت در می آید. اگر از نزدیک به یکی از این چرخ ها نگاه کنید. برجستگی هایی روی آنها می بینید. این برجستگی ها باعث می شوند که آب از روی چرخ ها تخلیه شود و دوچرخه سر نخورد.
وقتی دوچرخه سواری می کنیم. چرخ های دوچرخه با زمین تماس می یابند و اصطکاک ایجاد می کنند. این اصطکاک باعث چسبیدن چرخ به زمین و سائیدگی آن می شود

چرا چرخ پر از هواست؟

وقتی لاستیکی توپی دوچرخه را پر از هوا می کنیم در واقع آن را سفت و محکم می کنیم. تویی بین دوچرخه و جاده, حالت بالشتک پیدا می کند و شدت ضربه ها را کاهش می دهد.

ترمز دوچرخه چگونه کار می کند؟

 

وقتی روی اهرم ترمز فشار می آوریم, یک طناب یا سیم, لقمه های ترمز را فعال می کند. لقمه ها با چرخ ها تماس پیدا کرده و آنها را متوقف می کنند.
اگر نیروی اصطکاک نبود. هنگام راه رفتن لیز می خوردیم. درست مثل این که روی پوست موز راه برویم.

باد کردن چرخ های دوچرخه, نیروی فراوانی می طلبد. زیرا باید هوای زیادی را در فضای محدودی وارد کنیم.

 

تمام موجودات زنده برای نفس کشیدن به اکسیژن موجود در هوا نیاز دارند. بدن ما به کمک اکسیژن انرژی مورد نیازش را تامین می کند.
تمام گیاهان هم مثل انسان های روی زمین برای زنده ماندن, به هوا , نور و آب نیاز دارد.
با وجودی که نهنگ ها در آب زندگی می کنند. اما برای نفس کشیدن به سطح آب می آیند. آنها باید هر دو ساعت یک بار نفس بکشند.

چرا به نور احتیاج داریم؟

 

 

اگر نور خورشید وجود نداشت, هیچ چیز هم برای خوردن وجود نداشت. گیاهان به کمک نور خورشید غذا می سازند. ما از گیاهان یا جانوران تغذیه می کنیم. جانوران هم از گیاهان تغذیه می کنند. بنابراین, انسان بدون وجود گیاه, نمی تواند زنده بماند.
اگر در محلی سر سبز چادر بزنیم. پس از مدتی می بینیم که گیاهان زیر چادر, کم رنگ و زرد شده اند. این گیاهان به دلیل کمبود نور کم کم از بین می روند . اما جمع شدن چادر و قرار گرفتن در زیر نور به سرعت رشد می کنند

چرا به آب نیاز داریم؟

آیا می دانید که نزدیک به یک سوم بدن ما از آب تشکیل شده است؟
تقریبا تمام موجودات زنده هم همین طور هستند. همه ما برای زنده ماندن, به آب نیاز داریم.
ما می توانیم بدون غذا چند هفته دوام بیاوریم. اما بدون آب, فقط چند روز زنده می مانیم.

 

.: Weblog Themes By Pichak :.


Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت

سالار عقیلی - وطنم


parsskin go Up
تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است | طراحی : پیچک
بک لینک فا